News

Arbeidsongevallen 2019: wat kunnen we leren voor dit jaar?

16 januari 2020

Roelof Roo is Integraal Veiligheidskundige en als Adviseur bij Kader op dit moment bezig met zijn Middelbare Veiligheidskunde opleiding.  Roelof vat in deze analyse kort samen hoe het ervoor staat met de arbeidsveiligheid in Nederland. Hoeveel arbeidsongevallen met dodelijke afloop hebben er het afgelopen jaar plaatsgevonden? Wat zijn veel voorkomende oorzaken van een arbeidsongeval? En vooral; wat kunnen we leren van deze cijfers?*

*De officiële cijfers zal de Inspectie SZW later dit jaar beschikbaar stellen.

Een korte terugblik op 2019 leert ons dat er verschillende bedrijfsongevallen te betreuren zijn. Helaas ook ongevallen met een dodelijke afloop. De daadwerkelijke cijfers zijn nog niet beschikbaar gesteld door Inspectie SZW. Wel kan op basis van nieuwsmeldingen in 2019 een indicatie gegeven worden van de arbeidsongevallen die plaats hebben gevonden. Dit gaat met name om de ongevallen met dodelijke afloop of zwaar letsel, welke in het nieuws naar voren zijn gekomen. Het gaat hier om een indicatie: de cijfers kunnen enigszins afwijken van de officiële analyses die later dit jaar verschijnen.

In Nederland tellen alleen die dodelijke slachtoffers die direct of bijna direct ten gevolge van een arbeidsongeval overlijden. Wanneer een werknemer na enkele dagen in het ziekenhuis te hebben gelegen overlijdt, telt dit niet mee in de cijfers en telt dit als een ziekenhuisopname. Ook arbeidsgerelateerde verkeersslachtoffers tellen niet mee. Zij zijn verkeersslachtoffer. Om over beroepsziekten nog maar te zwijgen! Hierover schreef Roelof KleinJan eerder al ‘Cijfers kunnen niet liegen’.

Aantal arbeidsongevallen

In totaal zijn er in het jaar 2019, 145 arbeidsongevallen in het nieuws verschenen. Natuurlijk zullen niet alle bedrijfsongevallen het nieuws halen. De verwachting is dan ook dat het aantal daadwerkelijke ongevallen vele malen hoger ligt. Op basis van een analyse van de 145 arbeidsongevallen kunnen er echter wel een aantal belangrijke conclusies worden getrokken. Er zijn namelijk opvallende trends te zien in de cijfers.  In 2019 zijn er 50 dodelijke ongevallen en ongeveer 88 ernstige ongevallen in het nieuws verschenen.

Analyse van de cijfers

Uit onze analyse blijkt dat er vier belangrijke oorzaken naar voren komen. Dit zijn de meest voorkomende oorzaken waardoor ernstig of dodelijk letsel is ontstaan:

  1. Vallen van hoogte
  2. Beknelling
  3. Geraakt door object
  4. Aanrijding

De top drie komt grotendeels overeen met de Monitor Arbeidsongevallen van de Inspectie SZW over de cijfers van 2015-2017. Er hebben geen grote verschuivingen plaatsgevonden. Daarnaast ligt het aantal dodelijke arbeidsongevallen in de lijn met de voorgaande jaren. In 2017 waren er 54 dodelijke slachtoffers te betreuren. In 2018 was er echter een flinke stijging zichtbaar en vielen er 71 dodelijke slachtoffers. De verwachting is dat het aantal dodelijke slachtoffers, uit deze analyse 50, naar boven wordt bijgesteld in de officiële cijfers.

Wanneer gekeken wordt naar het aantal ongevallen per soort werk is ook een duidelijke trend zichtbaar. De meeste ongevallen vinden plaats tijdens het werken op hoogte. Dit wordt op de voet gevolgd door het werken op of aan machines en transportwerkzaamheden. Dit zijn risicovolle werkzaamheden waarbij regelmatig een arbeidsongeval heeft plaatsgevonden.

De meeste ongevallen, binnen deze analyse, vinden plaats in de bouwnijverheid, de industriesector en transportsector. Andere sectoren mogen echter niet onderschat worden. Ook in bijvoorbeeld de scheepvaart en de landbouw vinden regelmatig arbeidsongevallen plaats.

In onderstaande grafiek is inzichtelijk gemaakt welke ongevallen het vaakst dodelijk van afloop zijn. Dat komt overeen met de belangrijkste oorzaken voor arbeidsongevallen. Op basis van deze cijfers is te zien dat beknelling en vallen van hoogte in het afgelopen jaar het vaakst met dodelijke afloop waren.

Analyseren we de locaties van ongevallen, dan is te zien dat de meeste arbeidsongevallen in 2019 plaatsvonden in de regio Zuid-Holland. Op basis van de verschillende cijfers is een geografische indeling gemaakt. Deze is hieronder te zien.

Ernstige of dodelijke ongevallen in Nederland

ernstige of dodelijke ongevallen in nederland

2020

Het is belangrijk om als organisatie rekening te houden met deze cijfers. Het is essentieel om prioriteiten te stellen op het gebied van veiligheid en het voorkomen van arbeidsongevallen. Maar waar je als potentieel slachtoffer echt mee geholpen bent, is het voorkomen van ongevallen. Dat doe je door risico’s juist in te schatten en de juiste maatregelen te nemen. Tenslotte; Cijfers zijn achteraf en achteraf is het altijd mooi wonen.

Bewustwording is een goede eerste stap. Laten we ons als doel stellen om het aantal arbeidsongevallen terug te dringen. Of alle ongevallen te voorkomen zijn? Dat is een andere discussie! Lees ook: Honderd procent veilig? Onmogelijk!

Tekst: Roelof Roo – Adviseur bij Kader, bureau voor kwaliteitszorg b.v.

DEEL DIT

Relevante links